Deradicaliseren

 Deradicaliseren

 

Geloof het of niet, ik ben aan het deradicaliseren. Mensen die mij al langer kennen dan vandaag, weten dat ik nogal stellig kan zijn in mijn opvattingen en een stevige discussie daarover niet schuw. Vroeger was ik zo overtuigd van mijn eigen gelijk, dat ik me niet kon voorstellen dat iemand anders er anders over dacht. Die persoon snapte er niks van! Mijn gelijk was niet alleen mijn waarheid, maar ook dé waarheid.

Zo vond ik bijvoorbeeld dat wij slaven zijn. Slaven van de arbeid die we voor een baas uitvoeren, slaven van de normen en waarden van een westerse cultuur, en slaven van onze eigen driften en verlangens. Zo voelde ik mij in elk geval, en zo voel ik dat nog steeds, maar de drang om dit met woord en pen te bestrijden, zit me niet langer in de weg.

Want ik heb van andere mensen geleerd dat andere mensen er heel anders over kunnen denken. Ik heb vrienden die elke dag met plezier gaan werken, vrienden die hun baas koesteren, vrienden die vastigheid in hun opvattingen nodig hebben en zich niet zo laten leiden door hun hormonen.

 Mijn waarheid is dus niet dé waarheid. Sterker nog, niemand heeft de waarheid in pacht, want niemand kan de werkelijkheid in al zijn facetten bevatten. We kennen en begrijpen maar zo weinig van wat er allemaal is. Onze overtuiging komt niet voort uit kennis, maar uit geloof - ook in de wetenschap, maar dat is een ander onderwerp.

Als twee mensen het niet met elkaar eens zijn, betekent dat nog niet dat een van beide ongelijk heeft. Het aloude gezegde ‘de waarheid ligt in het midden’ is niet uit de lucht komen vallen. Misschien is dat wel het grootste gevaar van mensen die veel op zichzelf zijn of zich vooral in hun eigen kringen bewegen. Ze gaan geloven dat hun eigen waarheid voor iedereen geldt. Dat is de basis van fundamentalisme. 

Het volgende gevaar is dat zo iemand andere mensen van zijn gelijk wil overtuigen, goedschiks of kwaadschiks. Wat dat betreft mogen we onze democratie koesteren. Onze samenleving is er namelijk op gericht om met elkaar samen te kunnen leven óndanks het feit dat we anders over de dingen denken. De meerderheid dient de minderheid te beschermen.

De laatste tijd klinkt de roep om een sterke politicus, iemand met een visie die de huidige premier eindelijk kan vervangen. Ik ben daar geen voorstander van. Mensen met een visie staan niet altijd open voor de mening van een ander. Zij kunnen teveel in hun eigen waarheid gaan geloven en stel je eens voor dat die waarheid niet de jouwe is. Nee, dan heb ik liever een samenleving van het geweldloze compromis met een chef die de toko bijeen houdt.

Zoals ik al zei, ik ben behoorlijk aan het deradicaliseren. André de Groot zou me voor gek verklaren :).